|
|
|
 |
|
Beyaz Şarap Yapımı
Beyaz şarap yapımında, salkım ayırıcıdan gelen üzüm taneleri sıkma
işleminin gerçekleşeceği preslere gönderilir. Tamamen kapalı üretim
sistemine alınan üzümlerin salkım ayırıcıdan preslere ve tanklara
gönderimi esnasında ortaya çıkan şıraya “Free run” denir. “Free run”
şıra, sıkma işleminden kaynaklanacak hiçbir basınca maruz kalmadığından,
yumuşak bir yapıya sahiptir ve üzümün kabuk ve çekirdeklerinden
gelebilecek herhangi bir acılık veya burukluk içermez.
“Free run” alındıktan sonra sıkma işlemine geçilir. Sıkma işlemi
esnasında şıraya geçebilecek acılık ve buruklukları engellemek için
çeşitli yöntemler uygulanmaktadır. Bu yöntemlerden biri, pres basıncını
mümkün olduğunca düşük tutmaktır. Kullanılan bir diğer yöntem de
üzümlerin “nazikçe” sıkılmasına olanak tanıyan "membran presleri"
kullanarak, üzümün kabuk ve çekirdeklerinin parçalanması engellemektir.
Membran preslerde düşük basınçla uygulanan ve daha uzun süren sıkma
işlemi sonucunda alınan verim düşük olsa da, elde edilen şıranın
kalitesinde ciddi bir artış sağlanır.
Kırmızı Şarap Yapımı
Genelde, kırmızı üzümlerin şırası da açık sarı renklidir. Sıkma işlemi
gerçekleşmeden, kırmızı şaraba gerekli renk ve tanenin geçmesi için
şıranın bir süre tanelerle birlikte bekletilmesine maserasyon denir.
Üzümün cinsine, yapılacak şarabın türüne ve şarap yapımcısının tercihine
göre değişen sürelerde gerçekleşen maserasyon boyunca şıra, üzümün
cibresinden renk, koku ve lezzetin yanısıra tanen ve dolgunluk kazanır.
Maserasyon süresinin sonunda, taneler şıradan ayrılarak preslere
gönderilir. Şıra ise fermantasyonunu tamamlamak üzere fermantasyon
tanklarına pompalanır.
Roze Şarap Yapımı
|
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
|
|
| |

|
Roze şaraplar da kırmızı şarapların tabi tutulduğu maserasyon sürecinden
geçer; ancak
maserasyon süresi çok daha kısadır. Genelde bir kaç saat içinde, şıranın
arzu edilen pembeliği
kazanmasından sonra, taneler ayrılır, şıra ise aynen beyaz şarap gibi
fermantasyona devam eder.
Fermantasyon Süreci
Üzümlerin preslerde sıkılmasıyla elde edilen şıra, önce bir süre
dinlendirilerek içindeki çeşitli katı maddelerin bir tortu halinde dibe
çökmesi sağlanır. Çökmesi geciken katı maddelerin ayrılması için de şıra
bu aşamada santrafüj-separatörden geçerek tam duru hale getirilir ve ısı
kontrollü fermantasyon tanklarına pompalanır. Burada gerekli maya
kültürü şıraya eklenir ve fermantasyon süreci başlatılır. Fermantasyon
sürecindeki müdahaleler, sek, dömisek ve tatlı şaraplar arasındaki
farkları belirler.
Durultma ve Stabilizasyon
Fermantasyonu takiben şaraplar bir kaç kez aktarılarak, dibe çöken maya
ve fermantasyon boyunca oluşan diğer tortulardan ayrılır. Bu esnada
çökmeyi kolaylaştıran bazı durultma maddeleri kullanılabilir. Bu
işlemlere genelde collage adı verilir.
Şarabı içerisinde oluşan çeşitli tortulardan arındırmak için, üretim
sürecinin çeşitli aşamalarında farklı filtrasyon sistemleri
kullanılmaktadır.
Eskitme
Yaşayan bir varlık olan şarapta yıllanma süresi boyunca süregelen
çeşitli kimyasal reaksiyonlar, şarabın bünyesinde önemli değişikliklere
yol açar. Her şarabın farklı bir yaşam eğrisi, dolayısıyla da farklı bir
eskitme süresi vardır. Eskime esnasında şarabın içinde bulunduğu kabın
cinsi ve hacmi de çok önemlidir. Nötr bir malzeme olan paslanmaz çelik
şaraba doğrudan bir katkıda bulunmaz. Buna karşın meşe fıçılar, şaraba
çok önemli katkılar sağlarlar. Genelde ufak hacimli meşe fıçılarda
eskime daha süratli olur. Yıllanma sonucunda, şarapların tat, koku, renk
ve dokusunda gelişimler oluşur. Şarap yapım süreci boyunca bu
değişimler, periyodik olarak gerçekleştirilen tadımlar ve laboratuvar
analizleri ile gözlemlenir.
Tatta farklılaşma: Eskime süreci boyunca, özellikle genç şaraplarda
belirgin olarak algılanan aromalar ile canlı ve meyvemsi karakter
yerini, zamanla buke denilen daha kompleks lezzet ve aromalara bırakır.
Bukenin oluşumuna katkıda bulunan faktörlerden biri şarabın yıllandığı
kaptır. Örneğin, meşe fıçıda eskitilen şaraplar, meşeden çeşitli tatlar
kazanırlar. Fıçıda yıllanma tercihini yapacak ve süresini belirleyecek
olan şarap yapımcısıdır. Fıçıdan kaynaklanan çeşitli tatların şarabın
aroma ve bukeleriyle uyumlu bir evlilik yaptığı durumlarda, şarap
yapımcısının tercihi fıçıdan yana olacaktır. İdeal eskime metod ve
sürelerini saptamak amacıyla, şaraplar deneme amacıyla farklı kaplarda
ve değişen sürelerle eskitilmektedir.
Kokuda farklılaşma: Genç şaraplardaki aromatik canlılık zamanla daha
rafine kokularla yer değiştirmeye başlar. Şarabın yapısındaki
gelişimler, kokuda daha kompleks aromaların ortaya çıkmasına yol açar.
Renkte farklılaşma: Her şarabın kendine özgü bir rengi vardır. Her
şarabın rengini, içerdiği üzümleri göz önünde bulundurarak
değerlendirmek gerekir. Fakat genel olarak, genç kırmızı şarapların
sahip olduğu parlak ve canlı renk zamanla canlılığını kaybetmeye ve
kiremit rengine doğru açılmaya başlar. Genç beyaz şarapların sahip
olduğu açık sarı renk ve parlaklık da, yıllanmayla birlikte koyulaşmaya
ve matlaşmaya başlar.
Dokuda farklılaşma: Eskime sonucu zamanla oluşan yapılar, şarabın
dokusuna da etki eder. Doku gelişimi şaraptan şaraba fark eder. Ancak,
genellikle eskime sonucunda şaraplar dolgunluk ve yumuşaklık kazanırlar.
Örneğin, tanen yönünden zengin olan kırmızı şarapların sahip olduğu
keskin burukluk, özellikle meşe fıçıda eskime sonucunda, yerini yuvarlak
bir yapı ve daha yumuşak bir dokuya bırakmaktadır.
|
| |

|
| |

|
| |
|
|